Balkona anten: J-pole yapımı
J-pole, birkaç yüz liralık malzemeyle yapılan ve el telsizinin menzilini katlayan bir antendir. 2 metre için yaklaşık ölçüler, yapım ve ayar adımları.
Bu yazıdan sonra 2 metre bandı için bir J-pole anteni yapabilecek ve ayarını nasıl yapacağını bileceksin. Ölçüler başlangıç içindir; son ayar ölçerek yapılır.
J-pole nedir?
J-pole, adını "J" harfine benzeyen şeklinden alır. Uzun bir kol ve onun yanında kısa bir koldan oluşur, altta birleşir. Toprak yüzeyi istemez; balkonda bir direğe ya da boruya asılabilir. Ucuz, sağlam ve iyi ayarlandığında verimlidir.
Telsizciler arasında en çok yapılan ilk ev yapımı antenlerden biridir.
Malzeme
- bakır boru ya da 300 ohm'luk yassı TV kablosu (şerit kablo),
- koaksiyel kablo ve telsize uygun konnektör (çoğunlukla PL-259'dan SMA'ya),
- kelepçe, PVC boru ya da tahta direk,
- havya, lehim, su geçirmez bant.
Şerit kablo ile yapılan J-pole hafiftir; rulo yapıp çantada taşınır. Bakır boru ile yapılan daha dayanıklıdır.
Yaklaşık ölçüler (145 MHz)
| Parça | Yaklaşık boy |
|---|---|
| Uzun kol | ~145 cm (dalga boyunun ¾'ü, malzemeye göre kısalır) |
| Kısa kol | ~48 cm (dalga boyunun ¼'ü) |
| Kollar arası | 2–5 cm |
| Besleme noktası | alttan ~4–8 cm yukarıda |
Bu değerler kullandığın malzemeye göre değişir. Özellikle şerit kabloda dalga içeride yavaşladığı için boylar daha kısa çıkar. Biraz uzun kes, sonra ölçerek kısalt.
Yapım adımları
- Uzun ve kısa kolu ölçüp kes; altta bir köprüyle birleştir.
- Koaksiyel kablonun iç telini uzun kola, zırhını kısa kola, besleme noktası hizasında lehimle.
- Anteni dik as. Kablo, anteni alttan ve dik açıyla terk etsin.
- Bağlantıları su geçirmez bantla sar.
Ayar: ölçmeden olmaz
Anteni bir SWR metre ya da NanoVNA ile ölç. Hedef, 145 MHz civarında SWR'nin 1,5'in altında olması.
- SWR en düşük noktası 145'in altında ise anten uzun: kolları biraz kısalt.
- En düşük nokta 145'in üstünde ise anten kısa: yeniden kes ya da besleme noktasını oynat.
Besleme noktasını yukarı aşağı kaydırmak, empedans uyumunu değiştirir ve SWR'yi düşürür.
Dikkat: Ölçmediğin bir anteni yüksek güçle kullanma. Yüksek SWR telsizin çıkış katına zarar verebilir.
Şimdi sen dene
Önce şerit kabloyla bir J-pole yap; malzemesi ucuzdur ve hata yapsan da yenisini kesersin. Balkona as ve aynı röleyi önce el telsizinin anteniyle, sonra J-pole ile dinle. Farkı not et.
Akılda kalsın
- J-pole uzun ve kısa iki koldan oluşur; toprak yüzeyi istemez.
- 145 MHz için uzun kol ~145 cm, kısa kol ~48 cm (başlangıç değerleri).
- Biraz uzun kes, ölçerek kısalt.
- Ölçmediğin anteni yüksek güçle kullanma.
Kaynaklar
- J-pole ölçüleri: ¾ ve ¼ dalga boyu ilişkisi (dalga boyu ≈ 300 ÷ 145 ≈ 2,07 m) ve yaygın ev yapımı tasarımlar; malzemeye göre değişir
- Malzeme ve kablo seçenekleri: Telsiz Ağı Telsizim verisi, okundu 2026-11-08