CB telsiz nedir, lisans gerekir mi?

Bu yazıdan sonra CB telsizin ne olduğunu, lisans gerekip gerekmediğini ve hangi kurallara uyman gerektiğini bileceksin. Amatör telsizden farkını da göreceksin.

CB telsiz nedir?

CB, İngilizce "Citizens Band" kelimelerinin kısaltmasıdır. Türkçede halk bandı denir. Herkesin kullanabilmesi için ayrılmış bir frekans aralığıdır: 26,960 ile 27,410 MHz arası. Dalga boyu yaklaşık 11 metredir; bu yüzden "11 metre bandı" da denir.

CB telsizler çoğunlukla araçlarda, tırlarda, köylerde ve tarlalarda kullanılır. Kamyoncuların yol durumu konuştuğu telsiz genelde CB'dir.

Lisans gerekir mi?

Hayır. Türkiye'de CB telsizler 2018'deki yönetmelikle ruhsattan ve frekans tahsisinden muaftır. Sınava girmen, çağrı işareti alman ya da ücret ödemen gerekmez.

Bu muafiyetin bir şartı var: cihaz BTK'nın teknik ölçütlerine uymalıdır. Ölçütlerin dışına çıkarsan muafiyet biter.

Hangi kurallara uymalısın?

BTK'nın teknik ölçütlerinde CB için açık kurallar var:

• Cihaz en çok 4 watt güçle yayın yapar.
• Cihaza dışarıdan güç yükseltici (amfi) takılamaz.
• Cihazın teknik özellikleri değiştirilemez.
• Yayında müzik, ıslık ya da benzeri sesler, radyo ve televizyon programı olmaz.
• Açık dille konuşulur; şifreli ya da kodlu haberleşme yapılmaz.
• Başka bir CB kullanıcısının konuşması engellenmez.

Dikkat: 9. kanal acil yardım çağrısı, 11. kanal buluşma kanalıdır. Bu iki kanal başka amaçla kullanılmaz. Biriyle buluşunca boş bir kanala geç.

Kanallar nasıl dizilir?

CB'de 40 kanal vardır. Kanallar 10 kHz aralıklıdır ama sıra düzgün değildir; bazı yerlerde bir kanal atlanır. Telsizler kanal numarasıyla çalıştığı için frekansı ezberlemen gerekmez. Birkaç örnek:

Ses FM ya da AM ile iletilir; ikisine de izin var. Karşındaki AM kullanıyorsa ve sen FM'deysen birbirinizi bozuk duyarsınız. İkiniz de aynı modu seçmelisiniz.

Amatör telsizden farkı ne?

CB kolaydır ama dar bir alanda kalır. Amatör telsiz lisans ister ama çok daha fazlasını açar.

CB'de sınav yok, 4 watt sınırı var, cihaz değiştirilemez, tek bant ve 40 kanal vardır. Röle yoktur.

Amatör telsizde sınav ve çağrı işareti gerekir. Karşılığında çok sayıda bant, yüzlerce röle, dijital modlar, uydular ve kendi anteni ya da cihazını yapma özgürlüğü gelir.

27 MHz kısa dalganın ucundadır. Güneşin hareketli olduğu yıllarda sinyal iyonosferden yansıyıp bazen yüzlerce kilometre uzağa ulaşır. Çoğu gün ise menzil birkaç kilometredir; araç anteniyle biraz daha fazla.

UV-K5 ya da UV-K1 ile CB kullanabilir misin?

Dinleyebilirsin, konuşamazsın. F4HWN yazılımlı UV-K5 ve UV-K1 alıcıları 27 MHz'i de duyar. Ama bu telsizler 27 MHz'te yayın yapamaz. Yapabilseler bile CB için onaylı cihaz sayılmazlardı.

Dinlemek için bir sorun daha var: el telsizinin anteni 27 MHz için çok kısadır. Yakındaki bir aracı duyarsın, uzağı duyman zordur.

İpucu: CB'yi bir akşam dinleyip "telsiz konuşması nasıl olur" sorusuna cevap bulabilirsin. Konuşmak istersen önce lisanssız telsiz seçeneklerine ya da amatör lisansa bak.

Şimdi sen dene

UV-K5 ya da UV-K1'in varsa Kanal Masası'nda boş bir kanala 27,065 MHz (9. kanal) ve 27,085 MHz (11. kanal) ekle, modu FM yap ve yalnız dinle. Akşam bir otoyol yakınında hangisinde ses duyduğunu not et.

Akılda kalsın

• CB, 26,960–27,410 MHz'te 40 kanallı halk bandıdır; Türkiye'de lisans ve ruhsat gerekmez.
• En çok 4 watt, amfi yok, cihaz değiştirilmez, şifreli konuşma yok.
• 9. kanal acil yardım, 11. kanal buluşma içindir.
• UV-K5 ve UV-K1 CB'yi dinler ama CB'de yayın yapamaz.

Kaynaklar

• Muafiyet: Frekans Tahsisinden Muaf Telsiz Cihaz ve Sistemleri Hakkında Yönetmelik, Resmî Gazete 27.11.2018, sayı 30608 · okundu 2026-11-12
• Bant, güç, kanal tablosu ve kullanım kuralları: BTK, Frekans Tahsisinden Muaf Telsiz Cihaz ve Sistemlerine İlişkin Teknik Ölçütler (Mayıs 2026 taslak metni, Madde 20 ve Tablo 23) · okundu 2026-11-12. Yürürlükteki metinle karşılaştırmadık; fark görürsen yazıyı düzelteceğiz.
• UV-K5 ve UV-K1'in 27 MHz'i alması: Telsiz Ağı telsiz çekirdeği bant tablosu (alış 18 MHz'ten başlar) · okundu 2026-11-12